Mozambique #2 – “En? Hoe was Afrika…?”

In het voorjaar van 1608 verschenen 13 schepen van de Verenigde Oost-Indische Compagnie voor de kust van Ilha de Moҫambique. Met 337 geweren en 1840 manschappen voerde de VOC een ware aanval uit op het machtige Portugal. Dat Portugal bestuurde namelijk op dat moment grote gebieden in Oost-Afrika en hield vrijwel de gehele kust van het hedendaagse Tanzania en Mozambique onder controle vanaf dit kleine eiland voor de kust. De VOC wist het eiland weliswaar in te nemen, maar ondanks verwoede pogingen lukte het ze niet het machtige Fort São Sebastião te overmeesteren. Na 3 maanden bezetting blies de VOC gelaten de aftocht.

Wat als… Wat als het de VOC gelukt was? Hoewel Portugal de kustregio bestierde had het in die tijd niet meer de sterke vloot van weleer. Met het verlies van Ilha de Moҫambique was het vrijwel zeker de controle over de regio verloren en de VOC stond klaar om over te nemen. De VOC zou met Ilha een groot hoofdkwartier in handen krijgen. Bestond dan nog wel de behoefte om de eerdere nederzetting in de Tafelbaai uit te breiden? En bestond Kaapstad dan wel..

Ilha de Moҫambique staat samen met haar broertje Ilha do Ibo (in die tijd de ‘2e stad’ van de Portugese nederzetting in de regio) bol van historie. Waar de Portugezen in 1969 Ilha de Moҫambique middels een brug aan het vasteland hebben verbonden, heeft het bereiken van Ibo heel wat meer voeten in aarde. Het kost ons 8 uur in de kofferbak van een truckje en vervolgens een ruim uur op een lekkende dhow als we tegen de ondergaande zon afmeren voor het Fortim de São José, één van de drie forten op het eiland. En direct wanneer we met onze rugzakken de zanderige boulevard opschuifelen overvalt ons de historie. Alsof we een andere wereld zijn binnengestapt zien we de oranje/gele zon schijnen over verlaten veranda’s die grenzen aan brede avenues. Er stuift stof over het centrale plein dat omgeven wordt door een oud postkantoor, een oud ziekenhuis en een oude kerk, de Igreja de Nossa Senhora do Rosário. De gebouwen stammen zonder uitzondering uit de 15e – 16e eeuw en het feit dat tenminste de helft ervan verlaten is en met mos overgroeid, geeft het stadje iets magisch, iets spookachtigs misschien wel.

Ibo is het hoofdeiland van de Quirimbas Archipelago, in totaal 32 eilanden. Op een vroege ochtend verlaten we in goed gezelschap Ibo aan de zuidkant van het eiland en beginnen aan een excursie tropisch wadlopen. In afwachting van springtij staat het water extreem laag wat maakt dat een voettocht naar het naastgelegen Ilha de Quirimba mogelijk is. Urenlang lopen we over de bodem van de Indische Oceaan, door mangroven-bossen, tussen één-scharige krabben en door smalle stroompjes. Eenmaal aangekomen op het hagelwitte strand van Quirimba is het water al aan het steigen en enkele uren later varen we over open zee weer terug, geen spoor meer van de wereld onder ons.

Ibo is de plek waar we onze dwaling langs de kust inzetten om de Indische Oceaan 3 weken later definitief achter ons te laten. Nadat we in Pemba zijn bekomen van de eveneens 8 uur durende terugrit vanaf Ibo bereiden we ons voor op de paar duizend kilometer die voor ons ligt. En in de dagen die volgen schuifelen we langzaam maar zeker zuidwaarts. We worden talloze keren door de politie aangehouden en zien ons een aantal keer genoodzaakt een boete te weigeren. Zo kon meneer agent uiteindelijk toch ook niet in zijn regelementenboekje terugvinden dat het dragen van een zonnebril verboden was. Maar met elke km drong ook het besef door dat we écht aan de laatste etappe begonnen waren.

In een uiterste poging te genieten van onze laatste weken/dagen hielden we halt in Vilanculos, de poort naar civilisatie. De voor de kust gelegen Bazaruto Archipelago behoort tot ’s werelds beste duikplekken en daar moesten we bij zijn. Marijn twijfelde tijdens de 1e duik in zeer onstuimig water nog wel even of dit zo verstandig was en besloot de veiligheid van de boot op te zoeken, maar de 2e duik maakte alles goed. Langzaam volgde we de westelijke kant van het TwoMile Reef terwijl 2 zeeschildpadden (hawkbills) op nog geen 1,5 meter onder ons gracieus begeleiden. Na de indrukwekkende verschijning van een duivelsrog en een aantal dolfijnen leek mij dat we alles wel gezien hadden en ben ik vast naar boven vertrokken om wat meer (of minder?) inhoud te geven aan het begrip zeeziekte.

Na Vilanculos en het 4×4 paradijs Barra werd Ponta do Ouro de laatste strohalm die de Indische Oceaan ons te bieden had. Op letterlijk een steenworp afstand van de Zuid-Afrikaanse grens hebben we de laatste dagen van deze onvoorstelbare reis doorgebracht. We hebben onze laatste kleding ingeruild voor een seafoodplatter en oneindig onze antwoorden doorgenomen op de vraag die ongetwijfeld komen gaat; “En? Hoe was Afrika….?” De wilde oceaan beukt hier onder begeleiding van een continue Zuid-Oosten wind op het fonkelende gouden strand (… do Ouro) en het rustgevende geraas bood een uitstekende plek voor wat reflectie.

Het zit erop. Dat waar we zolang van gedroomd hebben en wat we zo intens beleefd hebben is voorbij. Niet meer dagelijks onze tent open- en dichtklappen. Niet meer in koud water afwassen of met skikleding aan naar bed. Geen vers fruit meer kopen op elke straathoek, niet meer de lachende zwaaiende kinderen langs de kant van de weg. Maar waar weemoed op de loer ligt is het de realiteit die uitnodigend werkt. Het is weer tijd voor familie en vrienden, ons huisje, het dynamisch duo, een wat kleinere auto, werk. Het dagelijkse (voorspelbare?) leven zal de agenda vullen, en ook daar kijken we gek genoeg naar uit.

Mama Africa is goed voor ons geweest. Natuurlijk zijn we verbolgen geweest over hoe sommige dingen gaan zoals ze gaan. Hoe corruptie, alcoholmisbruik en HIV de dagelijkse gang ontwrichten in vrijwel alle landen die we bezocht hebben. De continue strijd van het alsmaar schaarser wordende wildlife in Kenia en Tanzania en de Chinese plunderingen voor de kust van Mozambique. Maar ook zonder de kop in het zand te steken hebben we genoten van dit deel van het continent, haar diversiteit, haar prachtige natuur met onnavolgbare vergezichten. De gastvrijheid van haar mensen, de lach die je toekomt bij een schamel woordje Swahili of Luganda. Het simpele genieten… En dus stappen we bijna het vliegtuig in met een paar souvenirs, een heleboel haar en een shitload aan fantastische herinneringen! Tot heel snel..

... The End ...
… The End …

14 thoughts on “Mozambique #2 – “En? Hoe was Afrika…?”

  1. Ik zie nieuwe hoedjes, zelfs nieuwe schoenen! En nogsteeds zittende op de klapstoeltjes die het een maand gelegen al bijna hadden begeven……
    maar t meest verbaasd van alles….. jullie ruilen kleding voor een seafoodplatter, met moet niet gekker worden!!!!!

    Tot vrijdag lieve schatjes! Goede terugreis! Wij zijn blij als jullie weer wat dichterbij zijn! En ja… Dit is een ervaring geweest om nooit maar dan ook nooit meer te vergeten! Vele verhalen zullen volgen….
    veel liefs xxx

  2. Wederom genoten van jullie belevenissen, wij poetsen inmiddels je stoel, Arjan, en als jij nou je stethoscoop weet te vinden…..
    Gezellig dat je komt naar ons Zandvoortse strand! Ook wit, alleen iets frisser ben ik bang. Goede reis en tot in juli, PeterP

  3. Hoi Marijn en Arjan ,
    fijn om jullie binnenkort weer eens te zien. Jullie zullen best wel het een en ander te vertellen hebben, dacht ik zo.
    Wij wensen jullie een goede vlucht terug en zien jullie vast binnen niet al te lange tijd.
    Groetjes van Johan en Ellie

  4. Lieve Ar en Marijn,
    Wat hebben we genoten van jullie mooie en fantastisch geschreven verhalen!
    We zullen ze missen….:)
    Maar wat zullen we blij zijn jullie woensdag weer op schiphol terug te zien!
    Liefs René en Margareth

  5. Geweldig verhall alweer! Safe trip home, lots of people can’t to embrace you in their arms!
    Hope to get together with Sytse and Bernadette too!

  6. Wat een mooi verhaal.
    En the end voor Afrika, maar weer nieuw hoofdstuk in Nederland.
    Wij kunnen niet wachten jullie weer te zien!!

    Liefs Dennis, Karlijn en Viggo

  7. lieve luitjes,

    plaatsvervangend voel ik voor jullie de heimwee en krijg ik een brok in mijn keel bij het lezen van de laatste alinea’s…. Het zit er bijna op: zo’n fantastische belevenis!!!! Maar…… inderdaad is het nu gauw weer tijd voor jullie vrienden en familie in Nederland, en dat is ook heeeeeeeeeeel gezellig natuurlijk;)

    Tot woensdag?

    liefs

  8. En weer een fantastisch verhaal. Ben zo blij dat ik 10 dagen heb mogen mee reizen in Oeganda. Maar Ton en ik zijn ook zooooo blij dat we jullie woensdag in de armen kunnen sluiten. We kunnen niet wachten .Heerlijk om straks thuis alle verhalen nog eens te horen.
    Goede vlucht en liefs.
    Ton en Ellen

  9. Fantastisch! Bijzondere mooie dankbare woorden. Bijna brok in m’n keel hoe jullie dit ervaringen en beschrijven. Welkom terug in NL. Hopelijk tot heeel er snel, en idd de vraag ”en? hoe was afrika?’ zal zeker terugkomen!
    Veel liefs

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *